Kıbrıs'ta yeni müzakere dönemi mi başlıyor?

Geçmişte birçok kez anlaşma umuduyla beklenen ancak sonuç alınamayan süreçler yaşandı. 2003 yılı Şubat ayında Kuğulu Park'ta imzaların atılması beklenirken sevindirici haber gelmemişti. 2017'deki Crans Montana görüşmeleri de benzer şekilde sonuçsuz kalmıştı. Şimdi ise Tufan Erhürman'ın göreve gelmesiyle yeni bir fırsat penceresi açıldığı belirtiliyor.

Erhürman, yaklaşık 9 aylık görev süresince yaptığı açıklamalarda sürekli olarak isme takılmamak gerektiğini vurguladı. "Federasyon olur, başka bir şey olur, önemli olan istenilen sonuç" diyen Erhürman, esnek bir federasyon modeline açık olduklarını ifade etti. Ayrıca siyasi eşitlik ve dönüşümlü başkanlık konularının tartışmaya kapalı olduğunu, müzakerelerin sonuç odaklı ve takvimli ilerlemesi gerektiğini belirtti. Çözümsüzlük halinde statükoya dönülmeyeceğini de sözlerine ekledi.

İngiliz The Independent gazetesinde yer alan habere göre, BM'nin yeni Kıbrıs Çözüm Planı'nda aşamalı bir süreç öngörülüyor. Her konuda anlaşmayı beklemek yerine, üzerinde uzlaşılan başlıkların kademeli olarak hayata geçirilmesi hedefleniyor. İddiaya göre bu plan, Erhürman'ın daha önce dikkat çektiği başlıkları içeriyor. Siyasi eşitlik ve dönüşümlü başkanlık, müzakere sürecinin takvimlendirilmesi ve çözümsüzlük halinde statükoya dönülmemesi planın temel unsurları arasında yer alıyor.

Planın ilk aşamasının 3-4 yıl sürmesi bekleniyor. Bu dönemde Maraş'ın devredilmesi karşılığında, Erhürman'ın ortaya koyduğu Doğrudan Ticaret, Doğrudan Uçuş ve Doğrudan Temas başlıklarının hayata geçirilmesi öngörülüyor. Aynı süreçte Türkiye'nin limanlarının Kıbrıs Cumhuriyeti'ne açılması da gündeme gelebilir. Kurulacak yeni devlette, Kıbrıslı Rum ve Kıbrıslı Türk başkanlar dönüşümlü olarak görev yapacak. Bu devletin iki kurucu devleti olacak ve model hem federasyona hem de konfederasyona yakın bir yapı sunacak.

BM Genel Sekreter Sözcüsü Stephane Dujarric, The Independent gazetesinde yer alan planla ilgili sorulara net bir yanıt vermedi. Kıbrıslı Rum Müzakereci ise esnek bir çözüm modeli arayışını reddederek, iki bölgeli bir federasyon çerçevesinde hareket ettiklerini belirtti. Kıbrıs Cumhuriyeti Başkanı Hristodulidis ise önümüzdeki günlerde Kıbrıs sorununda yeni gelişmelerin açıklanacağını duyurdu. Tüm bu gelişmeler, Türkiye-AB ilişkileri ve Kıbrıs'ın güneyindeki doğal gaz arama faaliyetleriyle birlikte değerlendiriliyor.