Tarımda 3 Yılda Dev Dönüşüm: Destekler Katlandı, Sulama Ağı Genişledi
Tarım ve Doğal Kaynaklar Bakanı Hüseyin Çavuş, Başbakan Ünal Üstel'in himayesinde düzenlenen "KKTC'nin Güçlü, Egemen Geleceği İçin Vizyon ve Proje Çalıştayı"nda bakanlığın son dönemdeki icraatlarını kamuoyuyla paylaştı. Çavuş, üretici desteklerinin güçlendirildiğini, tarımsal ve hayvansal üretim altyapısının geliştirildiğini, sulama yatırımlarının hız kazandığını ve teknolojinin üretim süreçlerine daha yoğun şekilde dahil edildiğini belirtti.
Tarımsal destek bütçesindeki yüzde 321'lik artışa dikkat çeken Çavuş, son üç yılda Genel Tarım Sigortası kapsamında üreticilere toplam 1,5 milyar TL tazminat ödendiğini kaydetti. Küçükbaş hayvan üreticilerine 82,5 milyon TL arpa hibesi sağlanırken, 84 üreticiye 54,5 milyon TL tutarında faiz destekli traktör ve ekipman kredisi kullandırıldı. Türkiye Cumhuriyeti ile yürütülen iş birliği çerçevesinde 207 kilometrelik sulama ana iletim hattı tamamlanarak 25 bin dönüm tarım arazisi modern sulama sistemine geçirildi. Ayrıca 18 gölet rehabilite edildi ve tarımsal su depolama kapasitesi 22 milyon metreküpe ulaştı.
Hayvancılık alanında 4 bin 800 baş Asaf ırkı küçükbaş hayvanın üreticilere teslim edildiğini aktaran Çavuş, damızlık üretiminin yüzde 140 artırıldığını ve şap hastalığına karşı aşılama oranının yüzde 98,5 seviyesine çıktığını ifade etti. Güzelyurt'ta Toprak-Su Analiz Laboratuvarı kurulurken, 3 iklim istasyonu ve erken uyarı sistemi devreye alındı. Tescilli yerli tohum üretimindeki yüzde 220'lik artışın yanı sıra ileri teknolojiye sahip tohum temizleme tesisi de hizmete girdi. Narenciye sektöründe ise 15 bin ton kapasiteli Güzelyurt Entegre Soğuk Hava Tesisi faaliyete geçirildi ve paketleme-işleme kapasitesi yüzde 85 yükseltildi.
Gıda güvenliği tarafında son iki yılda 3 bin 700 denetim gerçekleştirildiğini belirten Çavuş, pestisit uygunluk oranının yüzde 99,4'e ulaştığını ve 195 zeytinyağı tağşiş analizi yapıldığını söyledi. Orman yangınlarıyla mücadele kapasitesi de güçlendirildi; Orman Dairesi filosuna 40 erken uyarı ve tespit kamerası, 8 ilk müdahale aracı ve 1 dozer eklendi. Yangın Hazır Kuvvet personel sayısı 125'ten 205'e çıkarılırken, 2020-2026 döneminde 573 bin 29 fidan dikildi ve yaklaşık 415 hektar alan ağaçlandırıldı. SÜTEK'in yıllık süt toplama ve regülasyon kapasitesi 188 milyon litreye ulaşırken, 15 yıldır atıl durumda olan 5 süt toplama merkezi yeniden faaliyete geçirildi. Son iki yılda büyükbaş süt üretimi yüzde 14,5, küçükbaş süt üretimi ise yüzde 51 arttı.
Yeni dönem tarım politikalarının odağına verimlilik, teknoloji, sürdürülebilirlik ve üreticinin güçlendirilmesini koyduklarını vurgulayan Çavuş, yapay zekâ destekli uygulamalar, akıllı sulama sistemleri, dijital tarım teknolojileri ve erken uyarı sistemlerinin yaygınlaştırılacağını belirtti. Tarımı gençler için teknolojik, yenilikçi ve sürdürülebilir bir çalışma alanına dönüştürmeyi hedeflediklerini ifade eden Çavuş, doğal kaynakların korunması ve gıda arz güvenliğinin güçlendirilmesine öncelik vereceklerini sözlerine ekledi.