Kıbrıs'ta Müzakere Kazanımları Envanteri: BM'den Kritik Adım
---
Kıbrıs meselesinde tıkanan müzakere sürecini yeniden canlandırmak isteyen Birleşmiş Milletler, masadaki kazanımları güvence altına almak için harekete geçti. Edinilen bilgilere göre, BM bünyesinde görev yapan Kıbrıs uzmanları, bugüne kadar taraflar arasında sağlanan yakınlaşmaları sistematik bir şekilde kayıt altına alıyor. Bu çalışmanın başında ise Kanadalı akademisyen Dr. McGarry bulunuyor.
Rum basınında yer alan haberlere göre, McGarry liderliğindeki ekipte geçmiş dönemlerde BM'nin Kıbrıs sorununa müdahil olduğu süreçlerde görev almış isimler de yer alıyor. Hazırlanan belgenin, BM'nin süreçte ilerleyebilmesi için kritik bir öneme sahip olduğu vurgulanıyor. Belgenin, tarafların üzerinde mutabık kaldığı tüm konuları içermesi ve bu sayede müzakerelerin kaldığı yerden devam etmesine zemin hazırlaması hedefleniyor.
Sürecin işleyişine dair detaylar da netleşmeye başladı. Oluşturulacak yakınlaşmalar belgesi, öncelikle Avrupa Birliği'nin ilgili birimlerinin denetiminden geçecek. Belgenin, Avrupa müktesebatına uygunluğunun kontrol edilmesinin ardından, Cumhurbaşkanı Tufan Erhürman ve Rum Yönetimi Başkanı Nikos Hristodulidis'in masasına konulması planlanıyor.
Öte yandan, BM Genel Sekreteri'nin toplamayı düşündüğü ancak tarihini henüz açıklamadığı 5+1 formatlı genişletilmiş konferans öncesinde de hazırlıklar sürüyor. Müzakerelere yakın kaynaklar, BM'nin bu konferans için "uygun zemin" oluşturacak bir belge üzerinde çalıştığını doğruladı. Bu belgede, tarafların bugüne kadar üzerinde anlaştığı tüm konuların yer alacağı ve hem Kıbrıs Türk hem de Rum tarafının bu belgeye ilişkin görüşlerini sunabileceği belirtiliyor. Böylece her iki tarafın da taleplerinin karşılanması amaçlanıyor.
Ancak sürecin önünde aşılması gereken önemli engeller bulunuyor. Cumhurbaşkanı Erhürman'ın siyasi eşitlik vurgusu ve Rum tarafının güvenlik ile garantiler gibi konuların hazırlık çalışmasına dahil edilmesi talebi, belgenin kapsamını genişletebilir. Bazı yorumcular, bu taleplerin karşılanmasının 5+1 formatındaki görüşmenin önünü açabileceğini ifade ediyor. Gazeteler, Genel Sekreter'in aslında yol haritasını belirlediğini ve bu sürecin resmi olmasa da gayriresmi bir takvim olarak işlediğini öne sürüyor. En kritik konunun ise Kıbrıs Türk tarafının, yeni bir müzakere sürecinin başarısız olması halinde bugünkü fiili duruma geri dönmeyeceğine dair güvence vermesi olduğu kaydediliyor. Bu durumun, müzakerelerin başlamasından önce aşılması gereken zorlu bir engel teşkil ettiği belirtiliyor.