Girne'deki Gemi Faciasının Ardından Denetim Sistemi İçin Acil Reform Talebi
- Gemi ve mürettebat belgelerinde ciddi soru işaretleri ortaya çıktı.
- Denetim sisteminin uzmanlarca değerlendirilmesi ve Limanlar Dairesi'nin güçlendirilmesi istendi.
- Kritik uygunsuzluklar giderilmeden sefer izni verilmemesi gerektiği belirtildi.
- Honduras kayıtlı kaptanlık belgesinin kabulüne dair açıklama talep edildi.
Kıbrıs Türk Makina Mühendisleri Odası, Girne açıklarında yaşanan gemi faciasının ardından deniz taşımacılığındaki denetim ve izin mekanizmalarına yönelik kapsamlı bir kamuoyu açıklaması yayımladı. Açıklamada, kazanın hemen sonrasında yolcuların aktardıkları ile oda üyesi gemi makina mühendisleri ve uzun yol kaptanlarıyla yapılan görüşmelerde, gemi ve mürettebat belgeleri konusunda ciddi soru işaretlerinin ortaya çıktığı ifade edildi.
Oda, batan geminin survey durumu ile deniz taşımacılığındaki izin ve denetim sisteminin, mesleki gelişim ve uluslararası denizcilik hukukuna hakim uzmanlar tarafından değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı. KKTC'nin uluslararası tanınma sorununun, teknik yeterliliğin doğrulanmamasına veya yolcu güvenliğinin belirsiz bırakılmasına gerekçe olamayacağı belirtilerek, ülkede mevcut denizcilik uzmanlığından gecikmeden yararlanılması çağrısı yapıldı.
Limanlar Dairesi'nin teknik kapasitesinin acilen güçlendirilmesini isteyen Oda, gemi inşa ve gemi makineleri mühendisleri, deneyimli uzak yol kaptanları ve diğer denizcilik uzmanlarından mevzuata uygun ve şeffaf sözleşmelerle hizmet alınmasını önerdi. Oluşturulacak ekibin yalnızca meslek unvanına göre değil; ilgili gemi tipi, survey, emniyet yönetimi ve denetim konularındaki belgelenmiş deneyime göre belirlenmesi gerektiği kaydedildi.
Denetimlerde geminin fiili yapısının onaylı projelerle uyumu, can salları ve tahliye düzenekleri, kaptan ve mürettebatın yeterlilikleri, klas ve yasal sertifikaların kapsamı ile emniyet yönetimi ve bakım kayıtları gibi başlıkların özellikle değerlendirilmesi istendi. Emniyet açısından kritik uygunsuzluklar giderilip doğrulanana kadar ilgili gemilere sefer izni verilmemesi gerektiği belirtildi.
Oda ayrıca facia sonrasında gündeme gelen Honduras tarafından düzenlendiği belirtilen kaptanlık belgesine ilişkin de açıklama yapılmasını talep etti. Belgenin asıl yeterlik belgesi mi, başka bir ülkenin yeterliğini tanıyan bir onay mı yoksa farklı bir belge mi olduğunun netleştirilmesi gerektiği ifade edildi. Limanlar Dairesi'ne "Honduras kayıtlı belgeyi KKTC bayraklı bu gemide, bu görev ve bu sefer için hangi mevzuata dayanarak kabul ettiniz?" sorusu yöneltildi.
Kazada hayatını kaybeden ve yakınlarını kaybeden ailelerin tazminat haklarına da dikkat çeken Oda, kazanın gerçekleştiği tarihte geçerli olan sigorta poliçeleri ve teminatların gecikmeden temin edilmesi gerektiğini bildirdi. Hükümetin ailelerin bağımsız hukuki yardıma ulaşmasını desteklemesi ve başvuru sürelerinin korunması gerektiği vurgulandı. Geminin yakıt tanklarındaki yakıtın denize akması nedeniyle oluşabilecek deniz kirliliğinin Çevre Bakanlığı tarafından gecikmeden kayıt altına alınması ve tazminat talebinin başlatılması istendi.
Açıklama, "Belgelerin varlığıyla yetinilmesin; geçerliliği, kapsamı ve gemideki gerçek karşılığı doğrulansın. Ülkemizde mevcut uzmanlık gecikmeden görevlendirilsin. Yeni bir facia yaşanmadan gerekli önlemler alınsın." çağrısıyla tamamlandı.